Zorgvolmacht en bewindvoering: wat verandert vanaf 2027?
Nieuwe wetgeving wijzigt de regels rond zorgvolmachten en bewindvoering vanaf 2027. Ontdek wat dit betekent en of jouw documenten nog in orde zijn.
Zorgvolmacht en bewindvoering: wat verandert er?
Door ouderdom, ziekte of een ongeval kan het gebeuren dat iemand tijdelijk of permanent niet langer in staat is om zijn of haar eigen belangen te beheren. In zo’n situatie kan de vrederechter een bewindvoerder aanstellen, of kan een eerder opgemaakte zorgvolmacht in werking treden. Vaak wordt hiervoor iemand uit de nabije omgeving aangeduid.
Wie vandaag al een zorgvolmacht of een voorkeursverklaring voor een bewindvoerder heeft opgesteld en daarbij een persoon buiten de familiale kring heeft gekozen, doet er goed aan deze documenten opnieuw te bekijken. Nieuwe regelgeving zal namelijk strengere voorwaarden opleggen.
Wat is een zorgvolmacht?
Met een zorgvolmacht bepaal je vooraf wie jouw financiële en patrimoniale zaken mag regelen wanneer je daar zelf niet meer toe in staat bent. Dat kan gaan van het betalen van facturen en beheren van rekeningen tot het afsluiten van overeenkomsten, verkopen van vastgoed of uitvoeren van schenkingen.
Een belangrijk voordeel is dat je zelf vrij kiest wie je deze verantwoordelijkheid toevertrouwt. Dat kan je partner zijn, een kind, een goede vriend of iemand anders uit je vertrouwenskring. Omdat deze persoon vaak ruime bevoegdheden krijgt, is vertrouwen hierbij essentieel.
In tegenstelling tot bewindvoering verloopt een zorgvolmacht zonder tussenkomst van de rechtbank. Dat maakt de procedure eenvoudiger en sneller, maar betekent ook dat er geen automatische controle is op de uitvoering. Je kan wel zelf bepaalde controlemechanismen voorzien, bijvoorbeeld door vast te leggen dat de lasthebber op geregelde tijdstippen verslag uitbrengt.
Wanneer wordt een professionele bewindvoerder ingeschakeld?
In de meeste gevallen wordt eerst gekeken naar familieleden of naasten om deze rol op te nemen. Toch zijn er situaties waarin dat niet wenselijk of mogelijk is. Denk bijvoorbeeld aan het ontbreken van familie, familiale spanningen of belangenconflicten.
In dergelijke gevallen kan een professionele bewindvoerder worden aangeduid. Ook binnen een zorgvolmacht is het mogelijk om een professional aan te stellen, bijvoorbeeld voor specifieke of complexere handelingen.
Nieuwe regelgeving vanaf 1 september 2027
Vanaf 1 september 2027 treedt een nieuwe wetgeving in werking die de regels rond bewindvoering en zorgvolmachten verstrengt. Voortaan zullen enkel nog familiale lasthebbers of professionele bewindvoerders die opgenomen zijn in een nationaal register deze opdrachten kunnen uitvoeren.
Dit register moet de kwaliteit en betrouwbaarheid van professionele bewindvoerders versterken. Enkel personen die voldoen aan specifieke opleidings- en praktijkvoorwaarden zullen hierin kunnen worden opgenomen. Uiterlijk tegen 1 juli 2028 moeten alle professionals geregistreerd zijn.
Wie wordt beschouwd als “familiale” lasthebber?
De wet hanteert hierbij een ruime interpretatie. Hieronder vallen onder meer:
Voor deze categorieën verandert er in principe weinig.
Heb je al een zorgvolmacht?
De nieuwe regels zullen niet enkel gelden voor nieuwe zorgvolmachten, maar ook voor bestaande documenten. Daarom is het belangrijk om na te gaan wie je destijds als lasthebber hebt aangeduid.
Werd een partner of familielid aangeduid?
Dan hoef je normaal gezien niets te ondernemen.
Gaat het om iemand met wie je een nauwe persoonlijke band hebt?
Ook dan blijft dit doorgaans mogelijk. Het is wel aangewezen om die band duidelijk te omschrijven, zodat hierover later geen discussie ontstaat.
Heb je een professionele lasthebber aangeduid zonder persoonlijke band?
Dan zal deze persoon opgenomen moeten zijn in het nieuwe nationale register om zijn of haar taak nog te mogen uitvoeren.
Twijfel je of jouw zorgvolmacht nog volledig in orde is volgens de nieuwe regelgeving? Dan is het verstandig om deze tijdig te laten nakijken en indien nodig aan te passen.
Door ouderdom, ziekte of een ongeval kan het gebeuren dat iemand tijdelijk of permanent niet langer in staat is om zijn of haar eigen belangen te beheren. In zo’n situatie kan de vrederechter een bewindvoerder aanstellen, of kan een eerder opgemaakte zorgvolmacht in werking treden. Vaak wordt hiervoor iemand uit de nabije omgeving aangeduid.
Wie vandaag al een zorgvolmacht of een voorkeursverklaring voor een bewindvoerder heeft opgesteld en daarbij een persoon buiten de familiale kring heeft gekozen, doet er goed aan deze documenten opnieuw te bekijken. Nieuwe regelgeving zal namelijk strengere voorwaarden opleggen.
Wat is een zorgvolmacht?
Met een zorgvolmacht bepaal je vooraf wie jouw financiële en patrimoniale zaken mag regelen wanneer je daar zelf niet meer toe in staat bent. Dat kan gaan van het betalen van facturen en beheren van rekeningen tot het afsluiten van overeenkomsten, verkopen van vastgoed of uitvoeren van schenkingen.
Een belangrijk voordeel is dat je zelf vrij kiest wie je deze verantwoordelijkheid toevertrouwt. Dat kan je partner zijn, een kind, een goede vriend of iemand anders uit je vertrouwenskring. Omdat deze persoon vaak ruime bevoegdheden krijgt, is vertrouwen hierbij essentieel.
In tegenstelling tot bewindvoering verloopt een zorgvolmacht zonder tussenkomst van de rechtbank. Dat maakt de procedure eenvoudiger en sneller, maar betekent ook dat er geen automatische controle is op de uitvoering. Je kan wel zelf bepaalde controlemechanismen voorzien, bijvoorbeeld door vast te leggen dat de lasthebber op geregelde tijdstippen verslag uitbrengt.
Wanneer wordt een professionele bewindvoerder ingeschakeld?
In de meeste gevallen wordt eerst gekeken naar familieleden of naasten om deze rol op te nemen. Toch zijn er situaties waarin dat niet wenselijk of mogelijk is. Denk bijvoorbeeld aan het ontbreken van familie, familiale spanningen of belangenconflicten.
In dergelijke gevallen kan een professionele bewindvoerder worden aangeduid. Ook binnen een zorgvolmacht is het mogelijk om een professional aan te stellen, bijvoorbeeld voor specifieke of complexere handelingen.
Nieuwe regelgeving vanaf 1 september 2027
Vanaf 1 september 2027 treedt een nieuwe wetgeving in werking die de regels rond bewindvoering en zorgvolmachten verstrengt. Voortaan zullen enkel nog familiale lasthebbers of professionele bewindvoerders die opgenomen zijn in een nationaal register deze opdrachten kunnen uitvoeren.
Dit register moet de kwaliteit en betrouwbaarheid van professionele bewindvoerders versterken. Enkel personen die voldoen aan specifieke opleidings- en praktijkvoorwaarden zullen hierin kunnen worden opgenomen. Uiterlijk tegen 1 juli 2028 moeten alle professionals geregistreerd zijn.
Wie wordt beschouwd als “familiale” lasthebber?
De wet hanteert hierbij een ruime interpretatie. Hieronder vallen onder meer:
- ouders
- echtgenoten
- wettelijk samenwonenden
- feitelijke partners
- naaste familieleden
- personen met een aantoonbaar nauwe band
- personen die instaan voor dagelijkse zorg of begeleiding
Voor deze categorieën verandert er in principe weinig.
Heb je al een zorgvolmacht?
De nieuwe regels zullen niet enkel gelden voor nieuwe zorgvolmachten, maar ook voor bestaande documenten. Daarom is het belangrijk om na te gaan wie je destijds als lasthebber hebt aangeduid.
Werd een partner of familielid aangeduid?
Dan hoef je normaal gezien niets te ondernemen.
Gaat het om iemand met wie je een nauwe persoonlijke band hebt?
Ook dan blijft dit doorgaans mogelijk. Het is wel aangewezen om die band duidelijk te omschrijven, zodat hierover later geen discussie ontstaat.
Heb je een professionele lasthebber aangeduid zonder persoonlijke band?
Dan zal deze persoon opgenomen moeten zijn in het nieuwe nationale register om zijn of haar taak nog te mogen uitvoeren.
Twijfel je of jouw zorgvolmacht nog volledig in orde is volgens de nieuwe regelgeving? Dan is het verstandig om deze tijdig te laten nakijken en indien nodig aan te passen.